تبلیغات
هر آنچه که زیباست ، عزیز نیست .آنچه که عزیز هست ، زیباست. - مهارت گوش كردن

 

 دوشنبه 10 اسفند 1388

مهارت گوش كردن [اجتماعی , ]

 

 

مهارت گوش كردن

از میان مهارت‌های گوناگون انسان، گوش كردن یكی از مهم‌ترین مهارت‌هایی است كه با پرورش آن می‌توان كارایی خود را در تمامی مراحل زندگی به‌ویژه دوران تحصیل افزایش داد؛ ضمنا این مهارت یكی از مشكل‌ترین مهارت‌هاست.
گوش دادن تعهدی برای فهمیدن و رسیدن به درك همدلانه است؛ به این معنا كه از علایق، نیازها و تعصبات خود بكاهید و با چشمان فرد مقابل به مسائل نگاه كنید؛ خودتان را جای او بگذارید و از دریچه چشم او نگاه كنید. گوش دادن در ضمن نشانه مهر و محبت شماست. مثلا هنگام گوش دادن به طرف مقابل درواقع می‌گویید: به تو علاقه‌مندم و تو برایم اهمیت‌داری، می‌خواهم بدانم به چه فكر می‌كنی و چه احساسی و چه نیازی داری؟
اصطلاح «گوش دادن» در برخوردهای اجتماعی به 2 معنا به كار می‌رود. یكی از آنها اشاره به گوش دادن آشكار دارد كه گوش دادن فعال نامیده می‌شود. ما وقتی فعالانه گوش می‌دهیم كه رفتارهایی انجام دهیم كه حاكی از توجه ما به طرف مقابل است. دومین معنای گوش دادن به فرایند‌شناختی جذب اطلاعات اشاره دارد. در این تعبیر گوش دادن نشانه رفتارهای آشكار شنونده نیست بلكه به جنبه‌های نهفته رفتارهای او اطلاق می‌شود. برای مثال ممكن است به‌طور پنهانی بی‌آنكه علامتی دال بر توجه به دیگران از خودمان نشان دهیم به صحبت‌های آنان گوش دهیم. گوش دادن منفعلانه به همین گوش دادن گفته می‌شود.
گام‌های مؤثر برای گوش دادن
گوش كردن فعال: خانم عبدی می‌گفت: هرگز نتوانستم موضوعی را برای همسرم به‌طور كامل تعریف كنم چون میان صحبت‌های من گاهی دستش را بلند می‌كند و با اشاره به تلویزیون یعنی كه حرف نزن، گوش می‌كنم و یا چیزی از من می‌خواهد یعنی كه حرف نزن، به‌طور كلی شنونده خوبی نیست و گاهی نیز هیچ عكس‌العملی نشان نمی‌دهد.
وقتی خوب گوش می‌دهید همسرتان را بهتر درك می‌كنید و با او هماهنگ می‌شوید، از روابط خود بیشتر لذت می‌برید. بی‌آنكه مجبور به ذهن خوانی باشید می‌فهمید كه همسرتان چرا چنین می‌گوید و چنین می‌كند.واقعیت این است كه گوش دادن به این معنی نیست كه گوشه‌ای بنشینید و دهانتان را ببندید. گوش كردن روند فعالی است كه مستلزم مشاركت شماست. برای درك كامل مفهوم یك گفت‌وگو اغلب ناگزیرید سؤالاتی بكنید و واكنش‌هایی نشان بدهید؛ بدین ترتیب از حالت كنش پذیر گامی فراتر می‌گذارید و در روند گفت‌وگو مشاركت می‌كنید.
برای گوش دادن فعال بهتر است شیوه زیر به كار گرفته شود:
بازسازی عبارت‌ها: آنچه می‌پندارید طرف مقابلتان گفته است، به بیان خود‌تان در ذهن تكرار كنید. بازسازی عبارت‌ها، یكی از ابزارهای اصلی برای گوش كردن واقعی است.
امتحان این شیوه به ما كمك می‌كند كه اگر صحبت‌های طرف مقابل را هم خوب نشنیده باشیم و یا او تصور كرده كه به حرف‌هایش گوش نداده‌ایم با بازسازی عبارت‌ها به او بفهمانیم كه حرف‌هایش را شنیده‌ایم. در بازسازی اغلب می‌توانیم از عبارت «منظورت این بود» و یا «آنچه اتفاق افتاده این بود» استفاده كنیم.
گوش دادن به همسر: شاید مهم‌ترین كاربرد مهارت‌های شنیداری هنگام ارتباط با همسر باشد؛ شیوه‌ای كه آن را ارتباط دو جانبه می‌نامند؛ ساختاری كه در چارچوب آن می‌توان واقعا به حرف‌های یكدیگر گوش داد. این شیوه از این قرار است: هر‌گاه درباره موضوعی صحبت می‌كنید كه می‌تواند بحران‌زا باشد، هنگامی كه گوینده هستید دیدگاهتان را خلاصه كنید و مختصر و مفید شرح دهید، از سرزنش كردن و یا بردن نام اشخاص خاص اجتناب كنید، طرف مقابل را متهم نكنید، بر نقاط ضعف و اشتباهات همسرتان تأكید نورزید.
هنگامی كه شنونده هستید، كاملا به گفته‌های همسرتان توجه كنید. با آنچه می‌گوید مخالفت نكنید، از مشاجره و مباحثه بپرهیزید و سؤال كنید. مزیت رعایت این شیوه آن است كه از سرعت گفت‌وگو می‌كاهد و مناقشات لجام‌گسیخته را گسترش نمی‌دهد.
گوش كردن دارای موانع بی‌شماری است از آن جمله:
مقایسه: این كار گوش كردن را بسیار دشوار می‌كند زیرا شما دائم در تلاشید تا بفهمید چه كسی باهوش‌تر، داناتر یا تواناتر است یا از سلامت عاطفی بیشتری برخوردار است؛ شما یا دیگری؟ به این ترتیب نمی‌توانید در بحث شركت كنید، چرا كه سخت گرفتار سنجش خودتان هستید.
خواندن ذهن: كسی كه سعی می‌كند ذهن افراد را بخواند نمی‌تواند توجه چندانی به آنچه مردم می‌گویند داشته باشد.
دلجویی كردن: شما می‌خواهید مهربان، خوشایند و حمایت‌گر باشید، می‌خواهید محبوب مردم باشید، پس با تمام گفته‌هایشان موافقت می‌كنید، شاید تظاهر به گوش دادن می‌كنید و به جای شركت در بحث و فهم فقط درصدد به دست آوردن دل دیگران هستید.
حق به جانب بودن: شما نمی‌توانید اصلاح شوید، نمی‌توانید شیوه تغییر دادن اخلاق خود را فرا گیرید. اعتقادات شما خدشه ناپذیرند.
پند دادن: حلال مشكلات بودن، كیسه‌ای از پند و اندرز در اختیار داشتن و با شنیدن چند جمله از مخاطب سر كیسه پند و اندرز را باز كردن نمی‌گذارد كه با مخاطب ارتباط صمیمانه‌ای داشته باشید. هرگز به محض شنیدن مشكلات گوینده موعظه نكنید چون مخاطب (گوینده) در نهایت احساس تنهایی خواهد كرد.
همخوان‌سازی: بسیاری از مردم ما هر آنچه می‌شنوند، به یاد كاری می‌افتند كه خود انجام داده‌اند و آنچنان در خاطرات خود غرق می‌شوند كه دیگر فرصتی برای گوش كردن واقعی به حرف‌های گوینده و یا تلاشی در جهت شناخت او ندارند.
رؤیا پردازی: در حال گوش كردن هستید، یكی از گفته‌های گوینده ناگهان زنجیره‌ای از وقایع را در ذهن شما تداعی می‌كند و به رؤیا فرو می‌روید، در این صورت تعهدی به شناخت یا احترام به گوینده در خود احساس نمی‌كنید و این نشانگر آن است كه ارزش چندانی برای گفته‌های او قائل نیستید.
قضاوت كردن: انگ زدن تاثیر بسیار زیادی دارد اگر شما كسی را احمق فرض كنید، به آنچه می‌گوید توجه نخواهید كرد. قضاوت عجولانه درباره یك گفته بحث را واپس می‌زند. یكی از قوانین درست گوش كردن آن است كه پس از شنیدن تمام گفته‌ها درباره آن قضاوت شود. لازمه قضاوت درست به كار گرفتن زبان توضیحی است نه زبان داوری.
پالایش كردن: بسیاری از افراد حرف‌های گوینده را پالایش می‌كنند؛ یعنی برخی از نكات را گوش می‌دهند و مابقی را نشنیده می‌گیرند؛ در حقیقت به حالات فرد توجه می‌كنند.
سخن پایانی
ارتباط به‌نظر موضوع ساده‌ای است و همه ما خود را در آن متخصص می‌دانیم و گفت‌وگو را امری طبیعی تلقی می‌كنیم اما در شرایط اختلاف، وقتی تضادی مطرح می‌شود آن وقت است كه باید مهارت كلامی خود را مورد قضاوت قرار دهید.
به راستی در حالت عصبانیت چگونه گفت‌وگو می‌كنید؟ اگر در مواقع حساس بتوانید به خوبی و به‌گونه‌ای مؤثر ارتباط برقرار‌سازید نقش ارتباط خوب و حیاتی را ایفا كرده‌اید.

 

 

نوشته شده توسط rezco در  دوشنبه 10 اسفند 1388 

(نظر

 


مطالب پیشین...

  سینما

  لحظات

  قانون باورها

  مهارت گوش كردن

  مردمان کج کردار

  شتر دیدی ، ندیدی

  انتقاد

  از کُره گی دُم نداشتن

  سخاوت

  ذکاوت

  پند پذیری

  عاقبت اندیشی

  تحلیل و تجزیه

  ترس و شجاعت

  نکات معاشرت

1

توضیحات

  صفحه نخست

مردم جهان سه گروهند. 1 – افرادی که موجب بروز حوادث هستند 2 – گروهی که تماشا گر وقایع هستند که رخ میدهند 3 – دسته ای که از آنچه اتفاق افتاده است در شگفتند


بایگانی ...

 مدیر وبلاگ

rezco (99)


موضوعات

مدیریتی (20)
اجتماعی (46)
مطالب عمومی (30)
تاریــــخی (2)


 آرشیو

خرداد 1393 (1)
مرداد 1390 (1)
خرداد 1389 (1)
اسفند 1388 (1)
دی 1388 (1)
آذر 1388 (1)
مهر 1388 (1)
مرداد 1388 (1)
اردیبهشت 1388 (2)
فروردین 1388 (2)
اسفند 1387 (3)
بهمن 1387 (1)
آبان 1387 (2)
مهر 1387 (1)
مرداد 1387 (2)
خرداد 1387 (1)
اردیبهشت 1387 (2)
بهمن 1386 (1)
آذر 1386 (1)
آبان 1386 (1)


صفحات

 

 

برخی از دوستان

 

سایت های برگزیده

جامعه مهندسین مشاور (-)
سازمان مدیریت صنعتی ایران (-)
احــمد شامـلو (-)
به یاد سهراب سپهری (-)
مدیران دات کام (-)
دوستان دات نت (-)
پیشخان نت (-)
پژوهشکده هنر و معماری (-)
مدیریت دانش سازمانی (-)
اطلاعات جانبی سایتها

 

جستجو ...

جستجو در بلاگ

 

خبرنامه ...

 

آمار وبلاگ...

امروز :

بازدید های امروز :

بازدید های دیروز :

كل مطالب :

كل نظرها :

كل بازدید ها :

افراد آنلاین : [online]